Strażnicy czy demony film z napisami polskimi. Polecam obejrzeć film.

Mitologia Egiptu (Stworzenie świata)

W mitologii egipskiej istnieje kilka wersji stworzenia świata w zależności od regionu i kultu boga-stwórcy. W Heliopolis głównym bóstwem był Atum. Na początku istniała tylko bezkształtna woda pierwotna Nun. Z Nunu wyłonił się Atum, który stworzył pierwszą parę bogów: Szue (powietrze) i Tefnut (wilgoć). Szue i Tefnut rodzą Geba (ziemię) i Nut (niebo), a ci z kolei dają życie Ozyrysowi, Izydzie, Setowi i Neftydzie. Od tej rodziny bogów powstają wszyscy inni bogowie oraz ludzie. Stworzenie według Heliopolis symbolizuje stopniowy proces genealogiczny, świat rodzi się z boga i chaosu pierwotnych wód.

W Memfis kult koncentrował się na Ptahu. Ptah stwarza świat swoją myślą i wypowiada słowo. Wszystko, co istnieje – bogowie, ludzie i świat materialny – powstaje z boskiego języka i idei. Symbolika tej wersji podkreśla, że świat jest emanacją boskiej woli i myśli, a nie wynikiem fizycznego działania.

W Hermopolis mit koncentruje się na Ogdoadzie, czyli ośmiu pierwotnych bóstwach. Cztery pary bogów symbolizują pierwotne elementy kosmosu: Nun i Naunet – wody pierwotne, Heh i Hauhet – bezkres i wieczność, Kuk i Kauket – ciemność oraz Amun i Amaunet – ukrytą siłę. Te bóstwa wyłaniają pierwszą wyspę Benben, na której rodzi się słońce i bóg słońca, a następnie powstają wszyscy inni bogowie i świat materialny. Stworzenie według Hermopolis pokazuje wyłanianie porządku z pierwotnego chaosu, słońce symbolizuje pierwszą istotę.

Centrum kultu Atuma.

1. Na początku istniała tylko bezkształtna woda pierwotna – Nun.

2. Z Nunu wyłonił się Atum, sam w sobie wszystko stwarzający.

3. Atum stworzył pierwszą parę bogów:

   • Szue (powietrze)

   • Tefnut (wilgoć)

4. Szue i Tefnut urodzili Geb (ziemia) i Nut (niebo).

5. Geb i Nut dali życie kolejnym bogom:

   • Ozyrys, Izyda, Set i Neftydę

6. Od nich pochodzą wszyscy inni bogowie oraz ludzkość.

Symbolika:

• Atum = początek wszystkiego, samodzielne działanie (auto-stworzenie)

• Nun = chaos i wody pierwotne

• Stworzenie = powolny proces genealogiczny, od boga do świata i ludzi.

Mitologia Babilonu (Stworzenie świata)

W mitologii babilońskiej stworzenie świata opisuje przede wszystkim Enuma Elisz, najstarszy znany epos babiloński. Na początku istniał tylko pierwotny chaos, uosabiany przez dwie pierwotne wody: Apsu – słodkowodne źródła oraz Tiamat – wodę morską i pierwotną matkę. Z ich połączenia powstały pierwsze bóstwa, jednak wkrótce Apsu postanowił zgładzić młodsze pokolenie bogów. Bóg Ea (lub Enki) odkrył ten plan, pokonał Apsu i stworzył swoją siedzibę. W odpowiedzi Tiamat wstaje do walki, tworząc potężną armię potworów, by zemścić się na bogach. Ostatecznie Tiamat zostaje pokonana przez boga Marduka, który dzieli jej ciało na dwie części – z jednej tworzy niebo, a z drugiej ziemię. Marduk ustala porządek wszechświata, tworzy słońce, księżyc i gwiazdy oraz ustanawia bóstwa do zarządzania światem. Aby wypełnić ziemię istotami żywymi, Marduk wykorzystuje ciało Tiamat i z krwi jednego z pokonanych bogów tworzy pierwszych ludzi.

Mit ten symbolizuje wyłanianie się porządku z chaosu, walkę sił pierwotnych i ustanowienie hierarchii bogów oraz ludzi w świecie, a także triumf porządku i cywilizacji nad chaosem i siłami destrukcji.

Stworzenie świata – mit babiloński (Enuma Elisz)

1. Początek: Istnieje tylko pierwotny chaos, uosabiany przez dwie pierwotne wody:

   • Apsu – wody słodkowodne, symbol pierwotnego porządku

   • Tiamat – wody morskie, pierwotna matka i chaos

2. Powstanie pierwszych bogów: Z połączenia Apsu i Tiamat rodzą się młodsze bóstwa.

3. Konflikt pierwotnych bogów: Apsu postanawia zgładzić młodsze pokolenie bogów.

4. Interwencja Eę (Ea/Enki):

   • Ea dowiaduje się o planie Apsu

   • Pokonuje Apsu i tworzy swoją siedzibę

5. Tiamat wychodzi do walki:

   • Tworzy armię potworów, aby zemścić się na bogach

   • Przygotowuje chaos i zniszczenie

6. Marduk pokonuje Tiamat:

   • Dzieli jej ciało na dwie części

   • Z jednej części tworzy niebo, z drugiej ziemię

7. Ustanowienie porządku wszechświata:

   • Marduk tworzy słońce, księżyc i gwiazdy

   • Rozdziela obowiązki między bogów, którzy mają zarządzać światem

8. Stworzenie ludzi:

   • Marduk wykorzystuje ciało Tiamat i krew jednego z pokonanych bogów

   • Ludzie powstają, aby służyć bogom i wypełniać ziemię życiem

9. Symbolika mitu:

   • Wyłanianie się porządku z chaosu

   • Walka pierwotnych sił destrukcji z bogami porządku

   • Triumf cywilizacji i hierarchii bogów nad chaosem

Mitologia Słowian ( Stworzenie świata)

W mitologii słowiańskiej na początku istniał bezkształtny chaos, ciemność i wody pierwotne. Nie było jeszcze ziemi ani ludzi. Najwyższą siłą stwórczą w różnych regionach mógł być Rod lub Svarog, który decydował o stworzeniu świata i życia. Niebo zostało uniesione, a ziemia uformowana, przy czym niebo symbolizowało porządek i władzę bogów, a ziemia stanowiła świat materialny. Następnie stworzono słońce, księżyc i gwiazdy, które nadzorują dzień i noc oraz wyznaczają porządek czasu. W niektórych wersjach Svarog przekazuje ludziom ogień i zdolności cywilizacyjne. Ludzie powstają z gliny, ziemi lub wody; w niektórych wariantach pierwszy człowiek to archetypiczny mężczyzna i kobieta, np. Lew i Wela. Bogowie ustanawiają porządek życia, rytuały, cykle roczne i prawa moralne, a ludzie mają dbać o harmonię świata i służyć bogom. Mit ten symbolizuje wyłanianie się porządku z chaosu, harmonijną współpracę bogów, ludzi i natury oraz połączenie świata materialnego i boskiego poprzez człowieka.

• Początek: Istniał bezkształtny chaos, ciemność i wody pierwotne. W niektórych wersjach nie było jeszcze ziemi ani ludzi.

• Najwyższe bóstwo lub siła stwórcza:

  • W zależności od regionu może to być Rod lub Svarog (twórca nieba i porządku)

  • Bóg ten decyduje o stworzeniu świata i życia

• Oddzielenie nieba od ziemi:

  • Niebo zostaje uniesione, ziemia uformowana

  • Niebo symbolizuje porządek i władzę bogów, ziemia – świat materialny

• Stworzenie słońca, księżyca i gwiazd:

  • Słońce i księżyc nadzorują dzień i noc, a gwiazdy wyznaczają porządek czasu

  • W niektórych wersjach Svarog przekazuje ludziom ogień i cywilizacyjne zdolności

• Stworzenie ludzi:

  • Ludzie powstają z gliny, ziemi lub wody

  • W niektórych wariantach pierwszy człowiek to Lew (mężczyzna) i Wela (kobieta) lub podobne archetypy

• Ustanowienie życia i porządku:

  • Bogowie wprowadzają rytuały, porządek przyrody, cykle roczne i prawa moralne

  • Ludzie mają służyć bogom i dbać o harmonię świata

• Symbolika mitu:

  • Wyłanianie się porządku z chaosu

  • Harmonijna współpraca bogów, ludzi i natury

  • Człowiek powstaje z elementów ziemi i wody, łącząc świat materialny i boski

Mitologia Awestyjska (Stworzenie świata)

Ahura Mazda jest najwyższym bogiem w religii staroperskiej, znanej jako zoroastryzm, i oznacza „Mądrego Pana” lub „Władcę Mądrości”. Jest stwórcą wszechświata, źródłem światła, porządku i prawdy, a jego przeciwieństwem jest duch zła – Angra Mainju (Ahriman), który wprowadza chaos, kłamstwo i ciemność. Ahura Mazda nie jest bogiem wszechmocnym w sensie absolutnym, lecz w zoroastryzmie świat jest polem ciągłej walki między dobrem a złem, a ludzie mają w tym aktywną rolę poprzez swoje czyny i wybory moralne.

Zaratusztra (Zoroaster) był prorokiem i twórcą nauk zoroastryzmu. Według tradycji żył w I tysiącleciu p.n.e. i otrzymał wizję Ahura Mazdy, który powierzył mu zadanie nauczania ludzi prawdy, dobrych myśli, dobrych słów i dobrych uczynków. Zaratusztra nauczał, że życie człowieka jest polem moralnej walki, w której każdy wybór prowadzi albo ku porządkowi i światłu, albo ku chaosowi i ciemności. Nauki Zaratusztry kładą nacisk na etyczną odpowiedzialność, kult czystych myśli, sprawiedliwości, prawdy oraz rytualne oczyszczanie.

Religia zoroastryjska wywarła ogromny wpływ na późniejsze tradycje religijne Bliskiego Wschodu, w tym na judaizm, chrześcijaństwo i islam, zwłaszcza w kwestii dualizmu dobra i zła, apokalipsy i sądu ostatecznego. Ahura Mazda symbolizuje nie tylko stwórcę świata, ale także moralny porządek wszechświata, który człowiek powinien wspierać poprzez właściwe myśli, słowa i czyny.

Ahura Mazda i Zaratusztra – zoroastryzm

1. Ahura Mazda – najwyższy bóg

   • Oznacza „Mądrego Pana” lub „Władcę Mądrości”

   • Stwórca wszechświata, źródło światła, porządku i prawdy

   • Symbolizuje dobro i moralny porządek

2. Przeciwieństwo Ahura Mazdy – Angra Mainju (Ahriman)

   • Duch zła, wprowadza chaos, kłamstwo i ciemność

   • Świat jest polem ciągłej walki dobra ze złem

3. Rola człowieka

   • Ludzie aktywnie uczestniczą w tej walce poprzez swoje myśli, słowa i czyny

   • Moralny wybór decyduje o zwycięstwie dobra lub zła w świecie

4. Zaratusztra (Zoroaster) – prorok i nauczyciel

   • Żył w I tysiącleciu p.n.e.

   • Otrzymał wizję Ahura Mazdy i zadanie nauczania ludzi

   • Nauczał zasad: dobre myśli, dobre słowa, dobre uczynki

5. Nauki i praktyki zoroastryzmu

   • Kładą nacisk na etyczną odpowiedzialność i prawdę

   • Promują sprawiedliwość, rytualne oczyszczenie i czystość myśli

   • Podkreślają dualizm dobra i zła, apokalipsę i sąd ostateczny

6. Wpływ na późniejsze religie

   • Zoroastryzm wpłynął na judaizm, chrześcijaństwo i islam

   • Szczególnie w kwestii dualizmu dobra i zła, sądu ostatecznego i koncepcji moralnego porządku